Towar może opuścić firmę… nie tylko w wyniku sprzedaży. Przedsiębiorca może przekazać go pracownikowi, klientowi, właścicielowi albo wykorzystać jako prezent promocyjny. Choć odbiorca nie płaci za produkt, nie oznacza to automatycznie braku obowiązków podatkowych. Warto zwrócić uwagę również na cel przekazania, wartość towaru, osobę, która go otrzymuje, oraz prawo do odliczenia VAT przy zakupie.
Nieodpłatne przekazanie towaru – kiedy wywołuje skutki w VAT i podatku dochodowym?
Nieodpłatne przekazanie może dotyczyć towarów należących do majątku firmy, które trafiają na cele prywatne właściciela, pracowników, osób powiązanych albo innych odbiorców. W takiej sytuacji skutki podatkowe nie zawsze powstają po stronie przekazującego.
Na gruncie podatku dochodowego przychód z nieodpłatnego świadczenia może powstać u osoby, która otrzymała towar. Jego wartość ustala się na podstawie cen rynkowych, z uwzględnieniem rodzaju produktu, jego stanu, stopnia zużycia oraz czasu i miejsca przekazania.
Przedsiębiorca przekazujący towar powinien natomiast wycofać jego wartość z kosztów uzyskania przychodów. Zdarzenie warto potwierdzić protokołem albo oświadczeniem, a wyksięgowanie udokumentować dowodem wewnętrznym.
Inaczej należy spojrzeć na VAT. Zgodnie z art. 7 ust. 2 ustawy o VAT nieodpłatne przekazanie może zostać uznane za dostawę towarów, jeżeli przy ich zakupie, imporcie lub wytworzeniu przedsiębiorcy przysługiwało prawo do odliczenia podatku. Dotyczy to między innymi przekazania na cele osobiste właściciela, pracowników czy wspólników, a także innych darowizn.
W takim przypadku przekazanie rozlicza się według stawki VAT właściwej dla danego towaru i wykazuje w ewidencji na podstawie dowodu wewnętrznego.
Próbki i prezenty o małej wartości – kiedy przekazanie korzysta z wyjątku?
Nie każde bezpłatne wydanie produktu podlega opodatkowaniu. Wyjątki dotyczą próbek oraz prezentów o małej wartości przekazywanych w związku z działalnością.
Próbka powinna umożliwiać ocenę cech i właściwości produktu oraz służyć jego promocji. Nie może zasadniczo zastępować pełnowartościowego towaru przeznaczonego do zaspokojenia potrzeb odbiorcy, chyba że jest to nieodłączny element promocji.
W przypadku prezentów przepisy przewidują dwa limity. Jeżeli przedsiębiorca prowadzi ewidencję pozwalającą ustalić tożsamość obdarowanych osób, łączna wartość prezentów przekazanych jednej osobie nie może przekroczyć 100 zł netto w roku podatkowym. Bez takiej ewidencji jednostkowa cena nabycia lub koszt wytworzenia produktu nie powinny przekroczyć 20 zł netto.
Odrębne zwolnienie w podatku dochodowym może dotyczyć świadczeń promocyjnych lub reklamowych o jednorazowej wartości do 200 zł. Nie ma ono jednak zastosowania do świadczeń przekazywanych własnym pracownikom ani osobom związanym z przedsiębiorcą umową cywilnoprawną.
Kiedy bezpłatnie przekazany towar trzeba ewidencjonować na kasie fiskalnej?
Sam fakt przekazania produktu osobie prywatnej nie przesądza jeszcze, że należy wystawić paragon. Rozporządzenie w sprawie zwolnień z obowiązku prowadzenia ewidencji obejmuje między innymi nieodpłatne przekazania i darowizny, które na gruncie VAT są traktowane jak dostawa towarów.
Jeżeli dana czynność mieści się w przewidzianym zwolnieniu, nie trzeba ujmować jej na kasie fiskalnej. Obowiązek może jednak pojawić się w przypadku towarów wskazanych w § 4 rozporządzenia, które zostały bezwzględnie wyłączone ze zwolnień z ewidencjonowania.
Dlatego przed przekazaniem produktu warto ustalić nie tylko jego wartość i odbiorcę, ale również rodzaj towaru oraz sposób rozliczenia VAT. Pozwala to prawidłowo przygotować dokumentację i ocenić, czy dane zdarzenie wymaga ujęcia w ewidencji podatkowej lub na kasie fiskalnej.
